Newsletter

Νομίσματα

Αρχαία Νομίσματα της Λύττου

Από το 425 περίπου και μετά, στα χνάρια όλων των κρητικών πόλεων που μέχρι τότε είχαν ξεκινήσει τη νομισματική παραγωγή, η Λύττος εξέδωσε αυτόνομο νόμισμα, από άργυρο.
Είχε κόψει πολλά νομίσματα (αργυρά, δίδραχμα, δραχμές, ημίδραχμα και οβολούς), τα οποία είχαν σαν έμβλημα τον αετό με ανοιχτά φτερά και στην πίσω όψη την κεφαλή αγριόχοιρου με τη λέξη ‘ΛΥΤΤΙΩΝ’.

Αργυρό δίδραχμο 425-330/20 π.Χ

Η νομισματοκοπία της Λύττου τερματίστηκε, μαζί με τις άλλες πόλεις της Κρήτης, μετά το 280/70 π.Χ., με εξαίρεση κάποιες χάλκινες εκδόσεις. Η πόλη ξανάρχισε να κόβει νομίσματα μόλις στα τέλη του 2ου αιώνα, γύρω στο 120 π.Χ.

Αργυρό δίδραχμο, 320-280/70 π.Χ

Αργυρό δίδραχμο, 320-280/70 π.Χ

Στα ελληνιστικά χρόνια, στην εμπρόσθια όψη των νομισμάτων  κυριαρχεί η δαφνοστεφανωμένη κεφαλή του Δία και στην οπίσθια ένας όρθιος αετός που μοιάζει να ανοίγει τις φτερούγες του έτοιμος να πετάξει. Οι τύποι αυτών των νομισμάτων χαρακτηρίζουν τόσο τα αργυρά τετράδραχμα, όσο και τις χάλκινες υποδιαιρέσεις.

Χάλκινη υποδιαίρεση, 120-100 πΧ

Χάλκινη υποδιαίρεση, 120-100 πΧ

Η εικονογραφία των νομισμάτων της Λύττου σε όλες τις εποχές σχετίζεται με τον πατέρα των θεών, το Δία. Σύμφωνα με τον παλαιότερο, Ησιόδειο, μύθο, ο Δίας γεννήθηκε στην ανατολική Κρήτη και συγκεκριμένα στην περιοχή της Λύττου, σε ένα σπήλαιο του Αιγαίου Όρους. Αυτός ο μύθος είχε ως αποτέλεσμα τόσο η Λύττος , όσο και οι δορυφορικές του Δικταίου Άντρου πόλεις (Πραισός, Ιεράπυτνα και Ίτανος) να διεκδικήσουν τον τόπο γέννησης του θεού για την περιοχή τους και φυσικά τον έλεγχο του ιερού του Δία Δικταίου.

Στην κλασσική περίοδο, άρχισε να πλάθεται ο μύθος της θεϊκής τροφού – γουρούνας που φέρεται να θήλαζε το βρέφος Δία και με τους γρυλισμούς της κάλυπτε το κλάμα του. Ο μύθος αυτός απέκτησε πολύ γρήγορα μεγάλη σημασία για την ανατολική Κρήτη και για το λόγο αυτό, ο χοίρος έχαιρε μεγάλου σεβασμού και το κρέας δεν τρώγονταν στην αρχαία Κρήτη, καθώς το ζώο θεωρείτο ιερό, ενώ οι Πραίσιοι προσέφεραν και θυσίες στη γουρούνα συνήθως στους γάμους. Πάνω σε αυτόν το μύθο στηρίχτηκε η εικονογραφία των νομισμάτων της Λύττου, ήδη από το β΄ μισό του 5ου αιώνα π.Χ. με την απεικόνιση του αετού, συμβόλου και τροφού του Διός στην εμπρόσθια όψη και την κεφαλή της γουρούνας στην οπίσθια όψη. Με αυτό τον τρόπο διεκδικούσαν ως γενέτειρα του Δία, την ευρύτερη περιοχή της Λύττου.

Αργυρό δίδραχμο, 330-300 πΧ

Αργυρό δίδραχμο, 330-300 π.Χ

Αργυρό δίδραχμο, 350-325 π.Χ

Αργυρό δίδραχμο, 350-325 π.Χ

Τέλος, στα χρόνια του Καλιγούλα, κόπηκε μία μικρή χάλκινη έκδοση προς τιμή του Γερμανικού, με δαφνοστεφή κεφαλή του Καλιγούλα στην εμπρόσθια όψη και του Γερμανικού στην πίσω όψη.

Ρωμαϊκή εποχή, χάλκινη υποδιαίρεση, 37-41 μ.Χ

Ρωμαϊκή εποχή, χάλκινη υποδιαίρεση, 37-41 μ.Χ